تغيير در الگوى لرزهخيزى، خروج گاز و بخار و همچنين تغيير در شيب دامنه نشانههاى اصلى احتمال رويداد آتشفشان بشمار مىآيند که در مورد دماوند بيشتر اين نشانهها توسط کارشناسان سازمان زمينشناسى و اکتشافاتمعدنى کشور و ساير مراکز پژوهشى کشور مشاهده شده است.
به گزارش سازمان زمينشناسى و اکتشافاتمعدنى کشور مهندس فرهاد انصارى مدير زمينشناسى مهندسى و زيستمحيطى اين سازمان گفت: دماوند آتشفشانى خفته و نه خاموش است و نبايد نشانههايى که در آن مشاهده مىشود را فراموش کرد و نسبت به آنها بىتوجه بود.
وى در مورد نشانههاى بروز پديده آتشفشان در چنين قلههايى يادآور شد: افزايش لرزهخيزى يا بطور کلى و تغيير الگوى لرزهخيزى منطقه، خروج گازهاى آتشفشانى و همچنين تغيير در شيب دامنه کوههاى آتشفشان اصلىترين نشانههاى احتمال رويداد آتشفشان هستند که در مورد دماوند دو مورد اوليه از ابتداى سال 85 به وضوح ديده شده و با توجه به گزارشهاى اخير کارشناسان مبنى بر افزايش رويداد زمينلغزه در منطقه، احتمال تغيير در شيب دامنههاى قله دماوند نيز وجود دارد.
انصارى با بيان اينکه بروز سه نشانه ياد شده مىتواند نشانهاى از حرکت مايع مذاب (ماگما) از بخشهاى پائين زمين به سمت بالا باشد، خاطر نشان کرد: به سبب وجود فشار بسيار زياد در ژرفاى زمين حرکت ماگما به سوى دهانه آتشفشان با خروج حجم زيادى از بخار و گازهاى مختلف و همچنين ترک خوردن و متورم شدن پوسته زمين و در نهايت تغيير در شيب دامنه کوه آتشفشان همراه است که به صورت رويداد زمينلرزه و تغيير شيب دامنه ديده مىشود.
مدير زمينشناسى مهندسى و زيستمحيطى سازمان زمينشناسى و اکتشافاتمعدنى کشور افزود: بررسى و پيشبينى حرکت گدازههاى احتمالى، سيلابهاى به راه افتاده، خاکستر ايجاد شده ناشى از انفجارات ايجاد شده و همچنين گازهاى سمى که در زمان بروز پديده آتشفشان بوجود خواهد آمد، براى مقابله با خطرات ناشى از فوران احتمالى و برنامهريزىهاى مورد نياز براى آماده بودن در برابر چنين مخاطراتى بسيار مهم است.
وى با بيان اينکه ممکن است چنين تغييراتى نشان دهنده رويداد آتشفشان در آينده نزديک نباشند، افزود: رفتارسنجى و بررسى ويژگىهاى دماوند و ساير آتشفشانهاى مشهور ايران که همگى از آتشفشانهاى جوان جهان بشمار مىآيند با هدف شناخت رفتار طبيعى آنها، اين امکان را فراهم مى آورد که در صورت پيدا شدن رفتار ناهنجار و غير طبيعى در آينده، چنين تغيير رفتارى شناسايى شده و در تصميمگيرى مورد استفاده قرار گيرد.
انصارى در پايان با اشاره به اينکه دادههاى موجود از آتشفشانهاى ايران بسيار اندک بوده و براى ما ناشناخته هستند، تصريح کرد: نبايد فراموش کرد بيشتر اين آتشفشانها خفته هستند و خاموش بشمار نمىآيند و تنها با شناخت کافى از پديدهها و فرآيند زمينشناسى است که مىتوان هنگام رويارويى با آنها بدون غافلگير شدن بدرستى تصميم گرفت و براى پيشگيرى از آسيبهاى جانى و مالى گسترده برنامهريزى کرد.
